Jabłkowy Spas

Jabłkowy Spas - skąd wziął się ten dzień?

Jabłkowy Spas, zwany też Drugim albo Wielkim Spasem, to wschodniosłowiańska ludowa nazwa święta Przemienienia Pańskiego, obchodzonego 6 sierpnia według kalendarza juliańskiego, czyli 19 sierpnia według gregoriańskiego. W Cerkwi prawosławnej to jedno z dwunastu wielkich świąt. W tradycji ludowej był jednym z pierwszych świąt plonów i dniem, od którego lato zaczyna ustępować jesieni.

Jabłkowy Spas - jak wyglądają obchody?

W cerkwiach święci się owoce nowego zbioru, zwłaszcza jabłka, a u wschodnich Słowian dopiero od tego dnia wolno było jeść jabłka z nowych zbiorów. Pieczono pierogi i bliny z jabłkami. W Polsce najważniejsze obchody odbywają się na Świętej Górze Grabarce na Podlasiu, najważniejszym miejscu kultu prawosławnych w Polsce, gdzie święto nazywa się po prostu Spasem.

Jabłkowy Spas - ciekawostka

U wschodnich Słowian wierzono, że w zaświatach zmarłe dzieci dostają w prezencie rajskie jabłka, ale tylko te, których rodzice nie jedli jabłek przed Spasem. Matki, które straciły dzieci, niosły rano poświęcone jabłka na ich groby.

Jabłkowy Spas - w jaki dzień tygodnia wypada?

Data jest stała: 19 sierpnia. Żeby sprawdzić, w jaki dzień tygodnia wypada w konkretnym roku, oraz zobaczyć imieniny, godziny wschodu i zachodu słońca oraz fazę Księżyca tego dnia, przejdź na kartkę z kalendarza na 19 sierpnia.

Inne święta wypadające 19 sierpnia

• Światowy Dzień Fotografii

  Obchodzony w rocznicę udostępnienia przez rząd francuski patentu na dagerotyp jako dar dla świata w 1839 roku.

• Światowy Dzień Pomocy Humanitarnej

  Upamiętnia zamach na siedzibę ONZ w Bagdadzie w 2003 roku, w którym zginęły 22 osoby.

• Narodowy Dzień Lotnictwa w USA

  Ustanowiony w 1939 roku proklamacją prezydenta Franklina D. Roosevelta w rocznicę urodzin Orville’a Wrighta. Na budynkach federalnych wywiesza się wtedy flagę.

• Międzynarodowy Dzień Orangutana

  Obchodzony, by zwrócić uwagę na orangutany, których populacja w ostatnim stuleciu drastycznie zmalała. Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody klasyfikuje je jako krytycznie zagrożone.

Najczęstsze pytania

Jabłkowy Spas - kiedy wypada ten dzień?

Data jest stała: 19 sierpnia, tak samo w każdym roku. Zmienia się tylko dzień tygodnia. Data przyjęła się zwyczajowo, dlatego w niektórych krajach ten sam dzień obchodzi się kiedy indziej.

Czy Jabłkowy Spas to dzień wolny od pracy?

Nie. Jabłkowy Spas to dzień obchodzony zwyczajowo, bez umocowania w przepisach. Dni ustawowo wolnych od pracy jest w Polsce czternaście i wszystkie wymienia ustawa o dniach wolnych od pracy. 19 sierpnia pracujemy normalnie.

Jabłkowy Spas - kto ustanowił ten dzień?

Ten dzień nie ma jednego oficjalnego ustanawiającego. Przyjął się oddolnie, z tradycji, z inicjatywy mediów albo internetu, i utrwalił przez powtarzanie. Dlatego listy takich dni różnią się między serwisami, a data bywa w źródłach podawana rozbieżnie.